～ては – Cứ… thì… (kết xấu)

1. Cấu trúc cơ bản

• Vては V → (làm A rồi lại B; B rồi lại A)
• V1ては V2、V2ては V1 → hai hành động A và B xảy ra luân phiên, lặp đi lặp lại
• Mẫu đầy đủ:
  • V1ては V2、V2ては V1＋（を繰くり返かえす／日々ひびだ／生活せいかつだ）
  • Vては Vる（dạng ngắn hơn, dùng trong nhật ký, thoại)
• Ví dụ khung:
  • 勉強べんきょうしては寝ねて、寝ねては勉強べんきょうする日々ひびです。
  • 運動うんどうしては食たべ、食たべては運動うんどうする生活せいかつが続つづいている。
  • 雨あめが降ふっては止やみ、降ふっては止やむ天気てんきが続つづいた。

2. Ý nghĩa chính & phân tích chi tiết

Ý nghĩa: Diễn tả hai hành động hoặc trạng thái xảy ra liên tiếp và lặp lại nhiều lần theo chu kỳ. Dịch tự nhiên là: “cứ A rồi lại B, B rồi lại A”.

• Tính vòng lặp (反復はんぷく・交替こうたい): Hai hành động đối ngược hoặc nối tiếp liên tiếp, lặp đi lặp lại.
• Sắc thái: Miêu tả cuộc sống đơn điệu, tình trạng kéo dài không thay đổi hoặc mang chút than phiền, mệt mỏi.
• Tính hình tượng: Thường dùng trong văn viết, nhật ký, diễn đạt nhịp sống, thời tiết, thói quen lặp.

3. Ví dụ minh họa

• 勉強べんきょうしては寝ねて、寝ねては勉強べんきょうする日々ひびです。
  Ngày nào cũng học rồi ngủ, ngủ rồi lại học.
• 運動うんどうしては食たべ、食たべては運動うんどうする生活せいかつが続つづいている。
  Cuộc sống cứ tập rồi ăn, ăn rồi lại tập cứ thế tiếp diễn.
• この部屋へやは掃除そうじしては乱雑らんざつになり、片かたづけては散ちらかる。
  Phòng này cứ dọn xong lại bừa, dọn mãi không xong.
• 雨あめが降ふっては止やみ、降ふっては止やむ天気てんきが一週間いっしゅうかんも続つづいた。
  Trời cứ mưa rồi tạnh, mưa rồi tạnh suốt cả tuần.
• 書かいては消けし、消けしては書かくうちに、もう夜よるになった。
  Viết rồi lại xóa, xóa rồi lại viết, thế mà trời đã tối mất rồi.

4. Cách dùng & sắc thái

• Hình thức: Động từ ở thể て + は (trợ từ nhấn lặp).
• Thường có hai vế đối xứng: V1てはV2、V2てはV1.
• Ý nghĩa: Diễn tả hai hành động trái ngược/đổi chiều hoặc xảy ra liên tiếp.
• Sắc thái cảm xúc: Thường gợi cảm giác đơn điệu, bất lực, mệt mỏi hoặc chỉ đơn giản là tả nhịp sống đều đặn.
• Văn viết nhiều hơn văn nói: Dùng trong bản văn, nhật ký, bài thi, miêu tả văn chương.

5. So sánh & phân biệt & mẫu tương tự

6. Ghi chú mở rộng

• Dùng với hai động từ: Thường là hai hành động đối lập hoặc nối tiếp như: 勉強べんきょうする⇄寝ねる, 食たべる⇄運動うんどうする, 降ふる⇄止やむ.
• Nhấn mạnh bằng danh từ: Có thể kèm 繰くり返かえす、生活せいかつ、日々ひび、毎日まいにち để tăng cảm giác liên tục.
• Có thể mang sắc thái hài hước nhẹ: Đặc biệt khi nói về thói quen “ăn rồi lại ngủ, ngủ rồi ăn”.

7. Biến thể & cụm cố định

• Vては Vて（nối tiếp nhau）
• V1てはV2を繰くり返かえす（lặp đi lặp lại）
• VてはVる生活せいかつ／日々ひび（cuộc sống… ngày tháng…）

8. Lỗi thường gặp & bẫy JLPT

• Nhầm với mẫu "mỗi lần/hễ… thì…". Mẫu hiện tại phải có hai hành động lặp qua lại (đối xứng).
• Dùng khi hành động chỉ xảy ra 1 lần. → Sai ngữ cảnh (mẫu này đòi hỏi tính lặp nhiều lần).
• Dùng mệnh lệnh hoặc ý chí ở vế sau. → Không tự nhiên (mẫu này tả trạng thái khách quan/lặp lại, không ra lệnh).
• Thi JLPT N1/N2 hay kiểm tra bằng cách đưa câu có 2 hành động, yêu cầu chọn đúng dạng lặp luân phiên.