1. Cấu trúc cơ bản
| Loại |
Cấu tạo với ～ていく |
Ví dụ cấu trúc |
Ghi chú |
| Tiếp diễn hướng tương lai |
V-て + いく |
勉強を続けていく |
Hành động/biến đổi sẽ tiếp diễn từ bây giờ về sau |
| Rời xa điểm gốc |
V(hoạt động) + て + いく |
走っていく |
Vừa làm vừa “đi xa” khỏi chỗ nói/điểm mốc |
| Đem theo |
Nを + 持っていく／連れていく |
お弁当を持っていく |
“mang/đưa đi” khỏi điểm mốc |
| Biến đổi dần |
Aく/に + なっていく、V-ていく |
寒くなっていく／増えていく |
Thay đổi dần theo thời gian về sau |
| Khẩu ngữ |
～ていく → ～てく |
やってく (khẩu ngữ) |
Lược âm trong hội thoại |
2. Ý nghĩa chính & phân tích chi tiết
- Chỉ hướng không gian: hành động hướng xa khỏi người nói/điểm tham chiếu (走っていく, 持っていく).
- Chỉ hướng thời gian: quá trình/độ thay đổi sẽ tiếp tục từ hiện tại về tương lai (増えていく, 良くなっていく).
- Chuỗi hành động: làm xong rồi đi (食べていく có thể nghĩa “ăn rồi đi/đi tiếp”).
- Sắc thái tiến triển, dài hạn, kế hoạch dài hơi (この活動を続けていくつもりだ).
3. Ví dụ minh họa
- これから日本語の勉強を続けていくつもりです。
Từ giờ tôi dự định tiếp tục học tiếng Nhật.
- 気温は夜になると下がっていきます。
Nhiệt độ sẽ giảm dần về đêm.
- 荷物は私が持っていきます。
Đồ đạc để tôi mang đi.
- 彼はそう言って、振り向かずに走っていった。
Anh ta nói vậy rồi chạy đi không ngoảnh lại.
- 記録を続けていけば、上達が見えていくはずだ。
Nếu cứ ghi chép đều, ắt sẽ dần thấy tiến bộ.
- この傾向は今後も強まっていくだろう。
Xu hướng này có lẽ sẽ còn mạnh lên.
4. Cách dùng & sắc thái
- Định hướng “đi xa”: đối lập với ～てくる (hướng về phía người nói/hiện tại).
- Khi nói chiến lược, tầm nhìn: ～していく nhấn mạnh tính liên tục và chủ động.
- Với thay đổi trạng thái: ～く/～に + なっていく dùng cho tương lai; ～なってきた dùng cho thay đổi đã tiến tới hiện tại.
- Khẩu ngữ rút gọn ～てく thường dùng, nhưng nên tránh trong văn viết trang trọng.
5. So sánh & phân biệt & mẫu tương tự
| Mẫu |
Ý nghĩa |
Khác biệt |
Ví dụ ngắn |
| ～ていく |
Hướng đi xa/tương lai |
Từ nay về sau; rời khỏi điểm gốc |
寒くなっていく／持っていく |
| ～てくる |
Hướng về đây/đến hiện tại |
Đã diễn tiến tới nay; đến gần người nói |
寒くなってきた／持ってくる |
| ～続ける |
Liên tục làm |
Không mang ý “hướng”; thuần liên tục |
勉強し続ける |
| ～ておく |
Làm sẵn |
Chuẩn bị trước, không chỉ hướng/tiến triển tương lai |
予約しておく |
6. Ghi chú mở rộng
- Với động từ chuyển động, ～ていく có thể đồng thời mang nghĩa “làm rồi rời đi”: 食べていく, 見ていく.
- Trong kể chuyện, thì quá khứ ～ていった/～ていった thường mô tả rời xa khung cảnh.
- Tránh dùng ～ていく cho sự kiện đột ngột tức thời; hợp hơn với xu hướng, tiến triển.
7. Biến thể & cụm cố định
- V-ていく → V-てく (khẩu ngữ)
- 持っていく／連れていく (mang/đưa đi)
- ～く/～に + なっていく (dần trở nên)
- 言っていく／やっていく (cách nói thường gặp trong hội thoại, nhấn duy trì)
8. Lỗi thường gặp & bẫy JLPT
- Nhầm hướng với ～てくる: ×持ってくる khi bạn “mang đi”, phải là 持っていく.
- Dùng ～ていく cho quá khứ đến hiện tại: “đã dần … đến nay” cần ～てきた.
- Nhầm với ～続ける: ～ていく mang sắc thái hướng tương lai, không chỉ đơn thuần liên tục.
- Lạm dụng rút gọn ～てく trong văn viết trang trọng.
